انواع لوله :
لوله ها را مي توان به انواع مختلف از نظر جنس ، کاربرد و نحوه اتصالات دسته بندي نمود .
انواع لوله هايي که در سيستم آبرساني و فاضلاب مورد استفاده قرار مي گيرد به شرح ذيل مي باشد .
* لوله هاي گالوانيزه :
لوله هاي گالوانيزه خود به دو دسته تقسيم مي شوند : لوله هاي فولادي گالوانيزه و لوله هاي آهني گالوانيزه اين دو نوع در بازار به لوله هاي آهني سفيد معروفند و عموماً بين اين دو فرقي گذاشته نمي شود ،در صورتيکه لوله هاي فولادي گالوانيزه در مقايسه با نوع آهني آن سبک تر و براق تر هستند .
۱- لوله هاي فولادي گالوانيزه :
اين نوع لوله ها گاهي براي تخليه فاضلاب لوازم بهداشتي کوچک به کار برده مي شود ولي مورد استفاده اصلي آنها براي تهويه است . جنس اين لوله ها از فولاد نرمي است که در ساختن آن ورقه فولاد را با فشار داخل قالب عبور داده درز آن را جوش مي دهند و سپس آنها را جهت افزايش مقاومت در برابر اسيدها و زنگ زدگيها در يک وان آبکاري روي اندود (گالوانيزه) مي کنند . اين نوع لوله ها نسبت به نوع آهني در برابر اسيدها مقاومت کمتري دارند و کليه اسيدهايي که براي چدن مضر مي باشند فولاد گالوانيزه را هم خراب مي کنند .
۲- لوله هاي آهني گالوانيزه :
جنس اين لوله ها از آهن سفيد نورد شده است که درز آن توسط دستگاه هاي درز جوش بهم جوش داده مي شود و سپس لوله را در فلز روي مذاب فرو مي برند . به همين علت آنها را لوله هاي با درز نيز مي گويند . اين نوع لوله ها از رنگ تيره و خاکستريشان شناخته مي شوند .و عموماً به دو صورت سبک و متوسط توليد مي شوند .
کليه لوله هاي فولادي و آهني گالوانيزه در شاخه هاي ۶ متري و دو سر دنده با قططر اينچ تا ۸ اينچ توليد مي گردند . قر اين لوله ها معمولاًقطر اسمي است که بزرگتر از قطر داخلي و کوچکتر از قطر خارجي است .
همچنين در بازار اين لوله ها را بر اساس نمره مي شناسند . لوله هاي گالوانيزه نيز به وسيله دنده پيچي به يکديگر وصل و توسط مواد مناسب آب بندي مي شوند .
لوله هاي چدني :
جنس اين لوله ها از چدن ريخته گري است و بر حسب نوع کاربرد آنها انواع و مقدار آلياژ ، شکل و طول لوله ،نوع اتصالات آنها با هم متفاوت هستندو اغلب در سيستم لوله کشي فاضلاب استفاده مي شوند .
لوله هاي چدني که در سيستم لوله کشي فاضلاب به کار مي رود :
الف) سرتوپي (يک سرتوپي – دو سرتوپي)
ب) دو سر تخت
مزاياي لوله هاي چدني :
۱- در برابر فشار وارده به جداره هاي خارجي داراي مقاومت و استحکام خوبي هستند .
۲- فرسودگي اين لوله ها کمتر از لوله هاي فلزي است .
۳- مي توان براحتي از دستگاه تراکم هوا جهت باز کردن و رفع گرفتگي لوله استفاده نمود .
۴- قيمت لوله هاي چدني نسبت به لوله هاي آهني ارزانتر است .
معايب لوله هاي چدني :
۱- نصب لوله هاي چدني نسبت به لوله هاي آهني کنتدتر انجام مي شود .
۲- لوله هاي چدني به علت تاثير مواد شيميايي موجود در فاضلاب زنگ مي زنند و جلوگيري از زنگ زدگي آنها ميسر نمي باشد .
۳- داشتن وزن زياد قطعات و کثر اتصالات و در نتيجه زياد پيوند از معايب ديگر لوله هاي چدني مي باشد .
مقايسه لوله چدني توپي دار و سر تخت :
۱- قابليت تحمل فشار لوله هاي سرتخت بيشتر است .
۲- لوله هاي سر تخت به دليل نداشتن مادگي و لبه هاي قيطاني و وزن و ضخامت کمتر و نوع پيوند کاربرد بيشتري دارند .
۳- لوله هاي سرتخت به دليل خاصيت الاستيکي نوع پيوند آن تغيير حرارت بيشتري را نسبت به لوله هاي ديگر تحمل مي کند .
وزن لوله هاي چدني توپي دار فاضلاب (استاندارد astm)
